5 / 5. 1

۹ دقیقه
جراحی لاپاراسکوپی

جراحی لاپاراسکوپی چیست؟

آنچه می خوانید...

هر فرد در طول زندگی خود ممکن است، به دلایل مختلفی نیازمند جراحی باشد، اما با شنیدن نام جراحی، همه به زخم‌های عمیق و بخیه های بسیار فکر می‌کنند. اما به کمک پیشرفت علوم پزشکی طی سال‌های اخیر روش‌های کم خطرتر و البته موثرتری برای جراحی در برخی بیماری‌ها مطرح شده است؛ که لاپاراسکوپی یکی از این نمونه‌هاست. در ادامه به بررسی شیوه تشخیصی درمانی لاپاروسکوپی خواهیم پرداخت.

حتما بخوانید: ترمیم فتق کشاله ران به روش لاپاراسکوپی چگونه انجام می‌شود؟

لاپاراسکوپی چیست؟

لاپاراسکوپی (Laparoscopic) به شیوه‌ای از جراحی اطلاق می‌گردد، که توسط وسیله‌ای باریک به نام لاپاراسکوپ انجام می‌شود. در این جراحی، لاپاراسکوپ که دوربین کوچکی به آن متصل است، به کمک برشی کوچک وارد بدن فرد شده و تصاویری از اندام‌های داخلی فرد نشان می‌دهد. هم چنین پزشک جراح به کمک این دستگاه می‌تواند بخش‌هایی از بافت‌های داخلی بیمار را اصلاح و یا بخشی از اندام‌های داخلی را بردارد.

لاپاروسکوپی در شیوه تشخیص بیماری و درمان از طریق جراحی کاربرد دارد، و همین مسئله بهره‌گیری از این دستگاه در درمان انواع متفاوتی از بیماری‌ها را میسر ساخته است.

نحوه جراحی لاپاراسکوپی

هدف از جراحی لاپاراسکوپی

جراحی لاپاراسکوپی با هدف درمان بسیاری از بیماری‌ها به کار گرفته می‌شود ازجمله:

  • حذف برخی از اندام‌های داخلی همچون کیسه صفرا یا آپاندیس
  • ترمیم بخشی از بافت‌های داخلی همچون بافت‌های سیستم گوارشی
  • ترمین بافت‌های مربوط به سیستم ادراری
  • یکی از جراحی‌های تاثیرگذار در درمان چاقی
  • جراحی‌های مرتبط با کلیه
  • ترمیم یا حذف اندام‌های تولید مثل در بانوان
  • اصلاح فتق
  • جراحی مرتبط با حذف تومورها ازجمله تومورهای سرطانی
  • کمک به تشخیص انواع بیماری ها در اندام‌های داخلی
  • یافتن دلایل خونریزی داخلی

بیشتر بدانید: مزایای لاپاراسکوپی فتق شکمی چیست؟

چه مواردی توسط جراحی لاپاروسکوپی قابل تشخیص است؟


همان گونه که گفته شد لاپاراسکوپی هم جنبه درمانی دارد، و هم جنبه تشخیصی به این معنا که پزشک متخصص با بهره گیری از دستگاه لاپاراسکوپ می‌تواند برخی از انواع بیماری‌ها در اندام‌های داخلی بیمار را تشخیص دهد ازجمله:

  • وجود توده در داخل شکم
  • وجود تومور در بدن فرد
  • وجود بیماری‌های کبدی
  • تشخیص میزان پیشرفت سرطان
  • وجود مایعات در حفره شکم

اقدامات قبل از انجام لاپاراسکوپی

  • انجام آزمایش‌های تجویز شده توسط پزشک مانند آزمایشات تصویربرداری سونوگرافی، سی‌تی‌اسکن، ام‌آرآی و آزمایش خون و نوار قلب
  • ناشتایی به مدت 8 الی 12 ساعت پس از عمل
  • در صورت صلاحدید پزشک از مصرف دخانیات باید خودداری شود.
  • مصرف برخی از داروهای خاص با توصیه‌ی پزشک مربوطه قطع خواهد شد.
  • بیمار در هنگام جراحی لاپاراسکوپی نباید در دوران قاعدگی باشد.
  • خودداری از مصرف داروهایی مانند آسپرین‌ها، داروهای ضد انعقاد خون و مکمل‌های گیاهی
  • در روز جراحی لباس راحت و گشاد بپوشید.
  • در صورت صلاحدید پزشک مصرف آنتی بیوتیک خوراکی قبل از جراحی
  • به همراه داشتن شناسنامه و اطلاعات بیمه و سوابق بیماری در روز عمل
  • حتما در روز جراحی یک همراه با خود ببرید.

جراحی لاپاراسکوپی چگونه انجام می‌شود؟

مرحله اول در انجام این جراحی، بیهوشی بیمار است.
عموما در انجام جراحی لاپاراسکوپی از بیهوشی عمومی استفاده می‌شود، به این معنا که فرد زمان کمتری را درمقایسه با سایر جراحی‌ها در بیمارستان بستری خواهد شد. هم چنین به تشخیص پزشک متخصص و در برخی موارد جراحی لاپاراسکوپی می‌تواند در کلینیک انجام شده و نیازی به بستری شدن در بیمارستان نیست.

پس از بیهوشی بیمار، پزشک متخصص و تیم درمانی، شکاف هایی به طول 3 تا 5 سانتی متر در قسمت پایین شکم فرد ایجاد کرده، و دستگاه لاپاراسکوپ به همراه دستگاهی برای نور به داخل شکم فرد وارد می‌شود؛ و از این طریق پزشک قادر خواهد بود به تمامی اندام های داخلی فرد اشراف داشته باشد.

تعداد و اندازه شکاف‌ها در این نوع از جراحی، بسته به نوع بیماری و به تشخیص پزشک جراح، متغیر می‌باشد.

جراحی لاپاراسکوپی

دوران نقاهت پس از جراحی لاپاراسکوپی

پس از اتمام جراحی بیمار باید در ریکاوری تا از بین رفتن کامل اثر بیهوشی بماند؛ و سپس از بیمارستان مرخص خواهد شد. مدت زمان ریکاوری و دوره نقاهت پس از عمل به عواملی نظیر شرایط عمومی جسمی بیمار، نوع و مقدار استفاده از داروی بیهوشی و عکس العمل بدن نسبت به جراحی بستگی خواهد داشت.

مدت زمانی لازم برای بازگشت به فعالیت‌های روزمره ممکن است، با توجه به نوع عمل و شرایط بیمار چند هفته یا چند ماه طول بکشد. بیمار در روزهای پس از لاپاراسکوپی ممکن است، دردی در ناحیه شانه، قفسه سینه و کمر به دلیل گاز داخل شکم و هم‌چنین کبودی‌هایی روی شکم و درد در ناحیه زخم‌های ایجاد شده احساس کند؛ که این درد و ناراحتی با گذشت زمان و مصرف مسکن کاهش پیدا خواهد کرد. بیماران باید به این نکته توجه داشته باشند، که پس از جراحی باید معاینات دوره‌ای برای کنترل روند بهبودی را تحت نظر پزشک خود انجام بدهند.

اقدامات و مراقبت‌های پس از لاپاراسکوپی

پس از جراحی لاپاراسکوپی برای مراقبت از زخم‌های برش و بهبودی سریعتر بیمار لازم است؛ که یک سری دستورات مراقبتی که توسط جراح لاپاراسکوپی تجویز می‌شود، رعایت گردد. دستورات مراقبتی عبارتند از:

  • خودداری از رانندگی تا 24 ساعت پس از جراحی
  • استراحت به مدت یک روز تا چند هفته بسته به شرایط بیمار
  • خودداری از بلند کردن اجسام سنگین و فعالیت‌های ورزشی
  • استحمام پس از 2 روز بعد از جراحی لاپاراسکوپی
  • از شنا کردن تا 2 روز پس از جراحی خودداری کنید.
  • نوشیدن مایعاتی مانند آب سیب، نوشابه‌های غیرالکلی، سوپ، نان تست برای جلوگیری از ناراحتی معده و شکم
  • پرهیز از مصرف آبمیوه‌های مرکبات مانند آب پرتقال و آب گوجه فرنگی
  • مصرف غذاهای آبکی
  • نوشیدی مقدار زیادی آب و غذاهای حاوی فیبر برای جلوگیری از یبوست
  • مصرف منظم داروهای تجویز شده توسط پزشک
  • در صورت احساس درد در ناحیه شکم استفاده از داروهای مسکن و ضد درد تجویز شده توسط پزشک
  • پرهیز از مصرف دخانیات و الکل با توجه به صلاحدید پزشک
  • تمیز و خشک نگه‌داشتن محل زخم
  • مراجعه به پزشک چند روز پس از جراحی برای بررسی بخیه‌ها و عوض کردن پانسمان
  • مصرف آنتی‌بیوتیک برای پیشگیری از عفونت در صورت تجویز پزشک
  • استفاده از شربت سینه برای کاهش درد و تورم گلو
  • خودداری از فعالیت جنسی در روزهای ابتدایی پس از جراحی
  • اجتناب از دوچرخه‌سواری و دویدن
  • دور نگه‌داشتن محل زخم از نور خورشید مستقیم
  • رعایت رژیم غذایی سالم
  • در صورت صلاحدید پزشک بخیه‌ها پس از یک الی دو هفته بعد از جراحی کشیده خواهند شد.

در صورت مشاهده علائمی نظیر درد مداوم، تورم، اتساع شکم یا لگن، خونریزی یا تراوش مایع یا چرک در اطراف زخم، قرمزی در اطراف زخم، تب، حالت تهوع و استفراغ وعدم ترمیم زخم حتما با پزشک جراح خود تماس گرفته و در صورت نیاز به صورت حضوری مراجعه کنید.

مزایای جراحی لاپاراسکوپی

یکی از اصلی‌ترین مزایای این روش، بهره گیری از برش‌های کوچک در حین جراحی است.

به دلیل برش‌های کوچک، احتمال خونریزی و عفونت نیز در این روش کاهش یافته که یکی از مزایای تاثیرگذار جراحی لاپاروسکوپی می‌باشد.

همچنین در این روش پزشک جراح، دید جامعی نسبت به اندام‌های داخلی بیمار داشته و می‌توان انتظار داشت نتیجه مطلوب‌تری پس از جراحی حاصل آید.

از دیگر مزایای این نوع از جراحی پیشرفته می‌توان به موارد ذیل اشاره کرد:

  • تحمل درد کمتر توسط بیمار
  • کوتاه شدن دوره بستری بیمار
  • کوتاه شدن دوره نقاهت
  • کم شدن میزان داروهای بیهوشی
  • کم شدن میزان داروهای مصرفی لازم پس از جراحی

در خصوص جراحی لاپاراسکوپی کیسه صفرا بیشتر بدانید.

عوارض جراحی لاپاراسکوپی

جراحی لاپاراسکوپی یکی از کم خطرترین جراحی‌ها می‌باشد. اما باز هم ممکن است پس از جراحی فرد دچار عفونت در ناحیه جراحی شده، خونریزی، بیهوشی و یا سکته قلبی گردد.

هرچند که احتمال موارد فوق الذکر بسیار پایین است، اما درصورت بروز هرگونه علائم غیر معمول همچون درد بیش از اندازه یا کبودی و تورم در ناحیه جراحی، سریعا با پزشک خود مشورت کنید؛ تا عوارض احتمالی جراحی لاپاراسکوپی را به حداقل رسانید.

در برخی موارد ممکن است، پزشک درحین جراحی لاپاروسکوپی به بافت ها و اندام‌های داخلی فرد آسیب وارد کند، و این مسئله نیز به عنوان یکی دیگر از عوارض جراحی لاپاراسکوپی مطرح است.

به طور کلی به منظور اطمینان از نتیجه مطلوب پس از جراحی و کاهش حداکثری عوارض، لازم است پیش از انجام جراحی لاپاراسکوپی پیشرفته، بهترین پزشک متخصص در این حوزه را برگزینید.

آیا تفاوت جراحی باز با لاپاراسکوپی را می دانید؟

علائم خطرناک پس از جراحی

بهتر است فرد بیمار در روزهای پس از جراحی لاپاراسکوپی پیشرفته، به وضعیت جسمانی خود توجه ویژه داشته و درصورت وجود علائم غیرمعمول همچون تب و لرز، تورم در ناحیه خونریزی، درد بیش از اندازه، استفراغ، مشکلات ادراری و یا تنگی نفس، سریعا به پزشک متخصص مراجعه نماید.

نکات پایانی

روش لاپاراسکوپی هم برای تشخیص بیماری و هم برای درمان آن یک روش نو و پرطرفدار به شمار می‌رود. هم‌چنین دوران نقاهت بسیار کوتاهی نسبت به جراحی‌های سنتی دارد. در صورتی که این جراحی توسط بهترین جراح عمومی انجام شود نتایج بسیار خوبی داشته و عوارض کمی نیز خواهد داشت.

جراحی لاپاراسکوپی نوعی از جراحی‌های تیمی می‌باشد؛ و تخصص و مهارت تمامی افراد دخیل در درمان و موفقیت آمیز بودن نتیجه نهایی تاثیر چشمگیری دارد.

همچنین این جراحی ها عموما در زمره جراحی‌های پیچیده و چندسیستمی بوده، لذا تخصص و تجربه عملی پزشک جراح و کادر درمانی بسیار مهم است.

به همین دلیل هم است، که فرد در گزینش بهترین پزشک متخصص و تیم درمانی بیشترین دقت را مبذول دارند.

سوالات متداول

دکتر نادر خواجه شاهزانیان متخصص جراحی عمومی

دکتر نادر خواجه شاهزانیان

دوره فلوشیپ کانسر سرجری از سال ۲۰۰۶ میلادی تا ۲۰۰۸ در بیمارستان P.O.W دانشگاه NSW سیدنی استرالیا گذرانده است. همچنین تکمیل دوره های مدیریت زخم در سال 1398 در دانشگاه علوم پزشکی تهران و جراحی لاپاراسکوپی پیشرفته، ترمیم فتق کشاله ران با روش لاپاراسکوپی و جراحی فتق از خدمات دکتر نادر خواجه شاهزانیان می باشد.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.